De Slagersdochters van ShiftAcademy

“Je zou de problemen van mensen serieuzer mogen nemen”, zei vriendin. We zaten onder een parasol op het terras van haar zomerhuisje bij het strand. Ondanks de hitte met een kopje thee in onze handen en de zweetdruppeltjes op ons voorhoofd.
“Nu doe je vaak net alsof er geen problemen zijn en daarmee sluit je niet aan bij hun behoefte”, vervolgde ze.

Ik vond het fijn om die feedback te krijgen. Altijd een goede gelegenheid om te kijken hoe het er voor mij uitziet.

Ik snapte wel wat ze bedoelde. We hadden het net gehad over een coach/trainer die bekendheid genoot vanwege zijn video’s over de onderwerpen co-dependency en narcisme. Hij kon veel en inspirerend vertellen over de problemen die in dit kader kunnen ontstaan. En over hoe je je ertegen kan wapenen als je er aan (co-dependency) of onder (narcisme) lijdt.
Hij kon daarbij - vertelde vriendin me - ook veel begrip aan de dag leggen voor de ellende die deze problemen met zich meebrengen omdat hij ze serieus nam. Wat ik volgens haar dus niet of te weinig doe.

Ik mijmerde erover en concludeerde dat ze gelijk had.

Ik neem dergelijke problemen niet serieus. Sterker nog: ik neem bij voorkeur zo min mogelijk serieus.

Want wat doe ik als een concept als co-dependency of narcisme serieus neem?

Dan ga ik ervan uit dat het iets vaststaands is. Met duidelijke contouren en absoluut aantoonbare gedragskenmerken. En daar loopt het wat mij betreft spaak. Want dergelijke concepten zijn gebaseerd op waarneembaar gedrag, waarmee de waarnemer van dat gedrag van grote invloed is. De waarnemer heeft immers eigen gedachten, overtuigingen en onzekerheden waarmee hij/zij als het ware door zijn/haar eigen gekleurde belevingsbril kijkt. Waardoor hij/zij nooit het gedrag van de ander kan beleven, maar altijd zijn/haar eigen gedachten (daarover).

Focus leggen op een conceptuele constructie als co-dependency of narcisme werkt daardoor in mijn ogen nadelig. Het maakt dat er ‘iets’ daarbuiten lijkt te zijn waarvan je afhankelijk bent of waar je door gepijnigd wordt. Dat kan niet, laten de 3 principes zien. Het leven werkt inside-out, niet outside-in.

Het ziet er voor mij daarom niet zinvol uit om de inhoud van je denken serieus te nemen en daar samen een zoektocht naar oplossingen voor te starten. Voor we het weten zijn we dan samen verdwaald in een woud van problematische gedachten waar geen einde aan komt. Dan voel ik me een zachte heelmeester die stinkende wonden veroorzaakt terwijl ik die andere, liefdevolle kant ken die veel heilzamer is.

Waar ik wél alle begrip voor heb, is het feit dat je je ellendig voelt en dat graag anders wilt.
En dan kijk ik met liefde met je mee hoe de 3 principes werken in jouw specifieke voorbeeld/situatie zodat je gaat herkennen waar je rotgevoel écht door veroorzaakt wordt (en dat is nooit het probleem dat je hebt gedefinieerd met behulp van vrienden, hulpverleners of ChatGPT). Die herkenning biedt je volautomatisch alles wat je nodig hebt om je weer gelukkig te gaan voelen (soms ‘slechts’ een andere kijk op je probleem, soms anders handelen dan je tot dan toe deed - maar altijd op basis van wat voor jou klopt, nooit als een voorschrift).

Inzicht in hoe je ervaring op fundamenteel niveau tot stand komt, maakt alle verschil en zorgt automatisch voor een luchtiger kijk op het leven. Waar je nu ook tegenaan kijkt of wat je nu ook aan problemen ervaart. Met alle positieve gevolgen van dien. Zoals Sydney Banks in zijn boek The Enlightened Gardner schrijft:

"Love and light-heartedness are to mental illness as sunlight and dryness is to fungus. They assist to eradicate mental illness and promote mental health."

PS: Dus…. Als je op zoek bent naar iemand die met je meehuilt dan ben je bij Shift Academy niet aan het goede adres. Heb je interesse in het heilzame alternatief dat ik hierboven beschrijf? Dan ga ik graag met je in (groeps- of individueel) gesprek. Klik hier voor alle mogelijkheden: https://www.shiftacademy.nl/training-en-coaching/

Het tempo van het leven en de snelheid waarmee we zelf gaan, komen vaak niet overeen. We hebben haast om dingen af te krijgen of te bereiken of blijven juist hangen in het verleden. Linda en friend Michael Meesters mijmeren over de schijnbare voor- en overduidelijke nadelen hiervan en bieden je frisse inzichten waardoor het leven (in welk tempo dan ook) een stuk makkelijker zal voelen.

Benieuwd? Je kunt de podcast hier beluisteren:
https://www.shiftacademy.nl/podcast/podcast-26-8-2026-haast-het-tempo-van-het-leven/

Dit soort verhelderende content rechtstreeks in je inbox? Schrijf je gratis in voor Shift Magazine en ontvang als bonus de Introductie-cursus ‘De 3 Principes voor Moeiteloos Leven’: https://www.shiftacademy.nl/gratis-introductiecursus-de-3-principes-voor-moeiteloos-leven/

In de periodes dat ik geen liefdesrelatie had, was het ontbreken van een partner meestal de verklaring voor ongemak dat ik voelde. Of ik nou verdrietig was, eenzaam, gestrest of ‘gewoon’ een beetje bluh, het kwam doordat ik geen vriend had.

In de periodes dat er wel een man in mijn leven was die ik mijn partner noemde, kwam hetzelfde ongemak op. Alleen in die momenten kon ik daarvoor niet mijn standaard ongemakkenverklaring uit de kast halen. Mijn lief zat immers naast me dus het ontbreken van een relatie was niet de oorzaak voor mijn rotgevoel.

Naarmate ik meer inzicht kreeg in de werking van de drie principes werd me steeds duidelijker dat elk van mijn ongemakkelijke gevoelens altijd terug te voeren was op een onzekere gedachte. Een onzekere gedachte die zich soms vermomde als stress, soms als verdriet of eenzaamheid en soms als gewoon een beetje bluh.

Het lijkt alsof we met elkaar geen enkele verdraagzaamheid hebben voor onzekere gedachten of ongemakkelijke gevoelens. Het wordt behandeld als onkruid dat bestreden moet worden. Zodra het er is, moet het weg. De methode die ervoor gebruikt wordt kan nog weleens verschillen. De één zal roepen dat er nog stukken aan hem geheeld moeten worden (want dan verdwijnt het ongemak), de ander probeert het ongemak weg te drinken, snuiven of eten en een derde doet enorm haar best om te relativeren, positief te denken of te herkennen dat ook dit ongemak slechts een gedachte is.

We werken hard om het ‘onkruid’ te wieden, uit te ru**en, weg te schoffelen of te verdelgen.

Maar onkruid vergaat niet. Het komt steeds weer terug. Soms op een ander, onverwacht plekje, maar onkruid is er niet onder te krijgen.

Net als onzekere gedachten en alle gevoelens die daaruit voortkomen. Ook die zijn niet te bestrijden. Het is blijkbaar de natuur dat ze opkomen.

En hoe meer je de wortels van je onzekerheidsonkruid probeert uit te ru**en of te verdelgen (door aan jezelf te werken, zekerheid te zoeken, controle uit te oefenen of houvast te vinden) - des te harder ze lijken op te komen op andere plekken. Met andere gedachten over andere onderwerpen, maar steeds met dat onderliggende gevoel waar je zo graag vanaf wil.

Alhoewel dit onzekere-gedachten-onkruid niet zal vergaan is er wel een inzicht mogelijk waardoor je er geen werk meer aan hebt en al het schoffelen en verdelgen achterwege kunt laten.

De oplossing is eenvoudig: zie & doorzie dat onzekere gedachten vanzelf opkomen en vanzelf weer verdwijnen. En dat, in de momenten dat ze er zijn, je daar gevoelens van angst, verdriet of boosheid bij hebt die alleen maar gevoeld hoeven te worden. Zodra je dat durft, die pure, onverklaarde angst, verdriet of boosheid voelen, is ‘ie 90 seconden later weg.

PS. Kun je daar hulp bij gebruiken? Dan is Time2Shift misschien interessant voor je. Klik hier voor meer informatie en inschrijven: https://www.shiftacademy.nl/time2shift/

Meester Perenboom, van de vijfde klas (nu groep 7), had een leidraad in zijn meesterschap die ik me nog goed herinner: “Op het eerste rapport krijg je niet hoger dan een zeven”.

Ik ben vergeten wat zijn motivatie was, maar weet nog wel dat het voor mij betekende dat mijn inzet niet beloond werd. Geen achten, negens en tienen maar ‘slechts’ zevens op dat eerste rapport. Ik vond dat stom en bedacht dat ik dan dus voor niets mijn best deed en net zo goed niks kon doen.

Ik heb jarenlang een verhaal gehad dat dit voorval (plus een aantal andere) ervoor zorgde dat ik op de middelbare school ben gaan onderpresteren én dat dit logisch was. Deze meester had iets fout gedaan. Omdat ik erbij wilde horen, maakte ik op de middelbare school bewust geen huiswerk. Dat leek stoer, mijn cijfers kelderden en dat gaf me het gevoel dat ik er bij hoorde. In 4 VWO moest ik daardoor blijven zitten en ging ik naar de HAVO. Die keuze was vooral gebaseerd op de uitspraak van een leraar die het jaar daarvoor tegen onze 3V klas zei “Jullie zijn de elite van de school”.

Elite? Uitzondering? Dat was voor mij weer een bewijs dat ik dreigde een speciaal geval te worden dus hoppa, naar de HAVO! In een recent gesprek met een vriendin leek dat ook de verklaring waarom Shift Academy en de 3 principes geen landelijke bekendheid hebben. Door mijn jeugdervaringen heb ik nog steeds moeite om mijn hoofd boven het maaiveld uit te steken, was de conclusie.

Rot voor mij he?

Yeah, right ;-).

Het lijkt een goed verhaal met een randje slachtofferschap dat nét niet genoeg opvalt om me erop aan te spreken en appelleert aan de schijnbaar menselijke behoefte aan drama. Het is een klassieke verhaallijn met een held die door slechteriken (in de vorm van leraren) tegen werd gewerkt en wonder boven wonder uiteindelijk overwon, maar wel nog steeds af en toe worstelt met haar demonen.

De mens houdt van dergelijke verhalen met een dramatische twist. We gebruiken onze favoriete anekdotes vervolgens om voorvallen of situaties in ons leven te duiden en te verklaren.

Dat betekenis geven, begrijpen van eerder of huidig gedrag en onderbouwen waarom iets is zoals het is, lijkt een soort rust te geven. Want als het verhaal rond is, hoef je er niet meer (zoveel) over na te denken. Als het verhaal rond is, ken je het probleem en kun je aan een oplossing werken.

Onzin. En daarmee the mother of all mindf**ks die ons (soms keihard) laat werken om iets op te lossen wat een probleem lijkt.

Dit is the mother of all mindf**ks om drie redenen:

1. Het verhaal klopt niet.
Het verhaal klopt nooit. Het beeld dat ik hier schets bestaat bij de gratie van onbetrouwbare herinneringen. Zoals alle verhalen bestaan uit onbetrouwbare herinneringen die voor de verteller heel waar lijken. En als het geschetste beeld niet klopt, is de gevonden samenhang met wat er nu schijnbaar opgelost moet worden ook onwaar.

2. Het probleem is nooit het werkelijke probleem.
In bovenbeschreven vertelling is de conclusie dat het een probleem is dat ik belemmerd zou worden om de 3 principes landelijke bekendheid te geven. Maar wie zegt dat dit laatste mijn taak is? Wie zegt überhaupt dat de 3 principes landelijke bekendheid moeten krijgen? Als ik helder kijk, kan ik zien dat het helemaal niet om de 3 principes ging, op dat moment. Het ‘probleem’ waren mijn onzekere gedachten dat ‘het’ (niemand weet wat ‘het’ is, trouwens) mis zou gaan.

3. De oplossing gaat niet helpen. Als het probleem niet het probleem is, maar er altijd (yep, altijd*- kijk vooral zelf) onzeker denken ten grondslag ligt aan ons ongemak, probleem of rotgevoel dan gaat de verzonnen oplossing niet werken. Want die lost de onzekere gedachten niet op. Dat lijkt soms even zo omdat door ons oploswerk de aandacht voor de onzekere gedachten verslapt maar dan ploppen ze later toch gewoon weer op en moet je weer aan het werk.

Kortom: Goeie verhalen over het verleden bieden geen oplossing voor nu of de toekomst. Ze zetten je alleen aan tot extra denk- en doewerk.

_____________________
* Met uitzondering van praktische problemen, die kunnen wel opgelost worden. Gebroken benen, kapotte ruiten, aangebrand eten… Daar is altijd wel een oplossing voor te vinden.

PS: Dat extra denk- en doewerk is wat leidt tot burn-out. Zin om daar inzicht in te krijgen? Kom dan naar de Shiftdag ‘Nooit (meer) burn-out’ van 29 augustus aanstaande: https://www.shiftacademy.nl/shiftdag-nooit-meer-burnout

Ik heb altijd een dingetje met regels gehad. Aan de ene kant wilde ik me eraan houden (het braafste meisje van de klas zijn) en aan de andere kant weigerde ik me aan regels te houden als ze niet logisch of nuttig waren in de gegeven situatie.

Regels waren dus altijd duaal voor me: ze waren enerzijds nuttig of noodzakelijk en anderzijds badinerend en autonomie-beperkend.

Het midden - geen regels - kende ik eigenlijk niet.

Tot ik in aanraking kwam met de 3 principes en hoorde dat dit een “regel-loos paradigma” is. Geen voorschriften, geen methodes, alleen maar een uitleg van hoe ze werken, die 3 principes.

Dat bleek nog niet zo eenvoudig, dat er geen regels waren. Want daarmee miste ik de houvast die regels óók kunnen bieden.

Wat moest ik dan anders doen vanuit die 3 principes?
Wat was het juiste?
Wat zorgde voor een oplossing?

“Vertel me de regels zodat ik die kan opvolgen!” was niet letterlijk wat ik in die begintijd zei of dacht, maar al mijn vragen waren wél gericht op het krijgen van houvast en daarmee een antwoord op die impliciete vraag.

En het antwoord was er niet, kwam niet en zal ook nooit komen op de manier die ik gewend was.

Want er zijn écht geen regels.

Er is alleen de herkenning dat elk moment nieuw en uniek is, dat ik altijd mijn denken voel & beleef en dat de kern van mijn wezen in elk moment okay is.

Inmiddels kan ik ook herkennen dat mijn behoefte aan een 3P-regel voortkwam uit de behoefte aan houvast. Met een to-do kon ik de illusie van controle in stand houden. Het idee van controle gaf me een gevoel van veiligheid.

Een dergelijk gevoel van veiligheid had echter zijn beperkingen omdat ik ergens, diep van binnen, allang wist dat alles veranderlijk en vergankelijk is. Waardoor controle een soort dweilen met de kraan open was. Het hield me lekker bezig, dat streven naar ‘het juiste’ of een gevoel van veiligheid, maar ondertussen bleven omstandigheden en gevoelens voortdurend oncontroleerbaar veranderen.

Weten dat de kern van mijn wezen onveranderlijk, stabiel en altijd okay is, werd meer en meer mijn houvast. In mijn ogen is het ’t enige betrouwbare. Het enige constante en dat van waaruit altijd een respons op het leven komt, indien nodig. Een respons (of geen respons) waar geen regels voor (nodig) zijn.

PS: Ik hoop dat je de ontspanning en het gemak dat ik tegenwoordig ervaar, tussen de regels door leest. Als dat zo is én jij zo daar ook meer van willen, schrijf je dan in voor de Shiftdag van 29 augustus 2026: https://www.shiftacademy.nl/shiftdag-nooit-meer-burnout/

Roep of denk je het wel eens? “Ik ben er klaar mee!” Linda Spaanbroek en friend Renée Hammersley bekijken die uitspraak vandaag eens van alle kanten. Wat zeggen we eigenlijk? Wat bedoelen we eigenlijk? En wat zit er aan onhandige misverstanden achter? Al mijmerend komen onderwerpen aan bod als onzekerheid, keuzes maken, weerstand, controle, manipulatie en nog veel meer. Eén uitspraak blijkt een rijkdom aan mogelijke inzichten in zich te dragen ;-).

Benieuwd? Je kunt de podcast hier beluisteren:
https://www.shiftacademy.nl/podcast/podcast-15-7-2026-als-je-er-klaar-mee-bent/

Dit soort verhelderende content rechtstreeks in je inbox? Schrijf je gratis in voor Shift Magazine en ontvang als bonus de Introductie-cursus ‘De 3 Principes voor Moeiteloos Leven’: https://www.shiftacademy.nl/gratis-introductiecursus-de-3-principes-voor-moeiteloos-leven/

Het gebeurt me nog zelden maar het blijft een fascinerend fenomeen.
Er gebeurt iets.
Iets kleins.

Zeg maar de orde van grootte van een postpakketje dat niet bezorgd is maar afgegeven bij een pakketpunt in het volgende dorp. Of de hond die sneu in zijn mandje ligt en hooguit af en toe even kucht.

Allemaal geen wereldschokkend nieuws waar je buikpijn of onrust van zou hoeven krijgen.
Maar die buikpijn of onrust zijn er ineens wél.

Mijn eerste gedachte is dan vaak: “Nou, Spaanbroek, dat is een beetje overdreven reactie”.
Vroeger werd dat gevolgd door een lange interne zelfhaatmonoloog. Die blijft tegenwoordig gelukkig achterwege maar de aanvankelijke verrassing van een enigszins overtrokken reactie voel ik dan wel.

En ook fijn: ik heb dan het inzicht dat de buikpijn of de onrust het gevolg is van een razendsnel en ongemerkt uit de startblokken gelanceerde gedachtentrein.

In het boek ‘Het mag ook makkelijk’ beschrijf ik dat proces in het hoofdstuk ‘De Vérspringer’. Je maakt daar kennis met mevrouw De Groot die graag een bakje eiersalade wilde kopen in de slagerij van mijn ouders, maar te horen kreeg dat er alleen nog vleessalade was. Ik citeer even het stukje uit het boek:

“Mevrouw De Groot verschoot zo’n beetje van kleur en stamelde “M-maar…m-m-maar…” en viel totaal stil om na drie happen adem verder te gaan: “Maar het was de bedoeling dat we die vanavond aan onze aanstaande schoonzoon zouden laten proeven, om te zien of hij die lekker vindt voor het verlovingsfeest.” Ze beet op haar onderlip terwijl de tranen in haar ogen sprongen. Wat nogal een heftige reactie was op een ontbrekend bakje eiersalade, zou je zeggen.

Onzichtbaar voor de buitenwereld sprongen haar gedachten echter met zevenmijlslaarzen naar een toekomst die ver van dit moment verwijderd was waardoor de tranen een logische reactie waren op haar gedachten in dat moment. “Ik weet niet hoe ik het goed moet maken…” was het enige hoorbare gemompel, terwijl in het hoofd van mevrouw De Groot deze tussensprongen hadden plaatsgevonden: “Mijn enige bijdrage aan het verlovingsfeest loopt hiermee in de soep, [sprong] straks vindt hij me geen goede schoonmoeder, [sprong] en verlies ik mijn dochter, [sprong] en ben ik op mijn oude dag helemaal alleen”.

Het probleem was dus niet gebrek aan eiersalade, maar het razendsnel koppelen van verdrietige gedachten aan dat ene feitje.

Vérspringers doen het zonder dat zij het merken, dat maken van razendsnelle koppelingen tussen een feit in het heden en een enorm gevoel van tekort in de verre, verre toekomst. Vaak met koppelingen die – als de Vérspringer zich er van bewust zou zijn – ook voor de persoon zelf niet logisch zijn. Maar doordat het vérspringen razendsnel en ongemerkt gaat, is de emotionele reactie er voordat geconstateerd kan worden dat het feitje in kwestie van generlei belang is.”

Wat mij enorm veel moeiteloosheid heeft gebracht, is het feit dat ik herken dat mijn gedachten door het bewustzijn geanimeerd worden. En dat die special effects ervoor zorgen dat ik mijn gedachten voel. Gedachten die soms razendsnel en ongemerkt opkomen en ondanks die snelheid, wél gevoeld worden maar niet bewust als gedachten herkend. Door dat inzicht c.q. die herkenning, schrik ik niet of veel minder van mijn onverwachte emotionele reactie op een onbenullig feitje en blijven verdere vér-spring activiteiten achterwege.

Fijn. Geen gegraaf nodig. Geen interne (zelfhaat)monoloog nodig. Alleen maar herkennen hoe de wetmatigheid van de 3 principes aan het werk is en ‘poef!’, probleem opgelost.

PS: Herken je vér-spring-gewoontes bij jezelf en brengt het je veel meer stress dan nodig is? Of heb je stress, angst of verdriet die niks met vérspringen te maken lijkt te hebben maar waar je wel vanaf wilt? Overweeg dan om mee te doen met één van de Shift Academy programma’s. Dat kan individueel of in een groep, offline of online of een combi: https://www.shiftacademy.nl/training-en-coaching/

Kelly worstelde jarenlang met depressie en een angststoornis en kreeg naast deze twee formele diagnoses, ook de diagnose ADHD. Ze slikte anti-depressiva en slaapmedicatie. Een aantal maanden geleden bleken de diagnoses geen van drieën nog van toepassing. Inzicht in de 3 principes heeft alles veranderd. In deze podcast deelt Kelly haar ervaring met de hoop dat anderen met een groot, officieel gediagnosticeerd probleem mogen gaan herkennen dat het anders mag, anders zit én anders kan.

Benieuwd? Je kunt de podcast hier beluisteren:
https://www.shiftacademy.nl/podcast/podcast-8-7-2026-een-dsm-diagnose-hoeft-niet-voor-altijd-te-zijn-over-depressie-adhd-angststoornis/

Wil je weten of ook jij geholpen kan worden en los kan komen van je probleem of diagnose? Schroom niet om contact op te nemen met Linda via https://www.shiftacademy.nl