02/09/2026
@ បគ្គាហោ ជាវិបស្សនូបក្កិលេស...
ពិចារណា÷ បគ្គហ (ឬបគ្គាហោ) ជាវិបស្សនូបក្កិលេស តើដូចម្តេច?
បគ្គហ (ឬ បគ្គាហោ) ជាវិបស្សនូបក្កិលេស គឺជា សេចក្តីព្យាយាម (វិរិយៈ) ដែលប្រកបដោយភាពល្មម សមស្រប មិនតឹងពេក និងមិនធូរពេក ដែលកើតឡើង ក្នុងពេលអនុវត្តវិបស្សនា, ប៉ុន្តែ អាចក្លាយជាឧបសគ្គ ឬឧបក្កិលេស បើអ្នកអនុវត្តទៅជាប់ចិត្ត ឬយល់ខុសថា ជាមគ្គផល ព្រះនិព្វាន។
* អត្ថន័យ និងលក្ខណៈរបស់បគ្គហ
• និយមន័យ៖ បគ្គាហោ គឺជា វិរិយៈ សេចក្តីព្យាយាមមិនតឹងពេក មិនធូរពេក។
• មូលហេតុដែលជាឧបក្កិលេស៖ វិបស្សនូបក្កិលេស គឺជារបស់សៅហ្មង ឬឧបសគ្គដល់វិបស្សនា ព្រោះពេលដែលសេចក្តីព្យាយាមសមស្របផុសឡើង អ្នកអនុវត្តអាចមានសេចក្តីពេញចិត្ត ឬងប់ស្ងាត់នឹងអារម្មណ៍នោះ จนลืมកំណត់ដឹង ឬយល់ច្រឡំថាខ្លួនបានសម្រេចធ៌ម ធ្វើឱ្យខាតដំណើរការនៃការចម្រើនវិបស្សនាពិតប្រាកដ។
* វិធីដោះស្រាយ បើជាប់បគ្គហ៖
ដើម្បីដោះស្រាយបគ្គហ (សេចក្តីព្យាយាមហួសហេតុ រហូតចិត្តរំជើបរំជួល ឬតឹងពេក) ដែលជាវិបស្សនូបក្កិលេស យោគីត្រូវដឹងខ្លួន ត្រូវដកថយ មកតាំងសតិ និងកែតម្រូវកម្រិតសេចក្តីព្យាយាម ឱ្យស្ថិតនៅក្នុងសភាវៈសមស្របកណ្តាល មិនតឹងពេក និងមិនធូរពេក។
១. ការយល់ដឹងពីបគ្គហ
• បគ្គហ គឺសេចក្តីព្យាយាម (វិរិយៈ) ដែលខ្លាំងក្លាជ្រុលហួសហេតុ រហូតធ្វើឱ្យចិត្តផុសផុល ហึកហាក់ ឬតឹងតែង ដែលក្នុងក្បួនវុឌ្ឍិធម៌ចាត់ទុកជាឧបសគ្គ ឬជាគ្រឿងសៅហ្មង ដល់វិបស្សនា ដែលជា វិបស្សនូបក្កិលេស១ ក្នុងចំណោម ១០យ៉ាង។
• យោគី ត្រូវស្គាល់ឱ្យបានច្បាស់ អ្វីជាវិបស្សនូបក្កិលេស លក្ខណៈរបស់វាយ៉ាងណា តម្កល់ចិត្តយ៉ាងដូចម្តេច។
២. វិធីសាស្ត្រដោះស្រាយ
• កំណត់ដឹងលក្ខណៈ៖ យោគី ត្រូវយក សតិសម្បជញ្ញៈ មកតាមដាន ដឹងច្បាស់ ឃើញច្បាស់ ថា ពេលនេះចិត្ត កំពុងមានអាការតានតឹង ឬព្យាយាមហួសប្រមាណ។
• បបោសអង្អែលចិត្ត ដោយសតិសម្បជញ្ញៈ៖ កុំប្រកួតប្រជែង ឬបណ្តោយឱ្យសេចក្តីអំនួត ឬការយល់ច្រឡំ ថាបានសម្រេចមគ្គផល កើតឡើងឡើយ។
• លៃតម្រូវវិរិយៈ៖ បន្ធូរបន្ថយសេចក្តីព្យាយាមឱ្យមាំមួនល្មម គឺមិនឱ្យតឹងខ្លាំងពេក និងមិនឱ្យធូររលុងពេក ដើម្បីទាញចិត្តមកកាន់សេចក្តីស្ងប់ ជាប្រក្រតីវិញ។